Postępowanie kwalifikacyjne i mianowania

Przedstawiając poniższe wyjaśnienia Departament Służby Cywilnej uprzejmie informuje, że podmiotem odpowiedzialnym za dokonywanie czynności ze stosunku pracy wobec osób zatrudnionych w danym urzędzie, stosowanie prawa i dokonywanie jego wykładni jest pracodawca. W związku z powyższym wyjaśnienia Departamentu Służby Cywilnej mają charakter opinii, a nie wiążącej wykładni prawa. W razie sporu dotyczącego stosunku pracy, jedynie sąd pracy jest uprawniony do jego wiążącego rozstrzygnięcia.

 

 

1. Co potwierdza spełnienie przez pracownika służby cywilnej ubiegającego się o mianowanie warunku znajomości języka obcego?

2. Czy załącznik nr 2 do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie sposobu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej zawiera zamknięty katalog honorowanych dokumentów potwierdzających znajomość języka obcego?

3. Co oznacza poziom B2 znajomości języka obcego i jakie kompetencje językowe należy w praktyce posiadać?

4. Skąd w razie wątpliwości czerpać informacje o uznawalności na potrzeby udziału w postępowaniu kwalifikacyjnym w służbie cywilnej danego dokumentu potwierdzającego znajomość języka obcego?

5. Czy pracodawca powinien posiadać w momencie potwierdzania zgłoszenia do postępowania kwalifikacyjnego dokument, na podstawie którego potwierdza znajomość języka obcego?

6. Czy można przystąpić do postępowania kwalifikacyjnego posiadając dwuletni staż pracy w służbie cywilnej?

7. Jak należy rozumieć pojęcie zakończenia sprawdzianu w toku postępowania kwalifikacyjnego z wynikiem pozytywnym?

8. Kto uzyskuje mianowanie w służbie cywilnej po udziale w postępowaniu kwalifikacyjnym w służbie cywilnej? Czy uzyska mianowanie pracownik służby cywilnej, który rozwiąże umowę o pracę w służbie cywilnej i zatrudni się w administracji publicznej poza służbą cywilną?

9. Czy można przystąpić do postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej przebywając na urlopie wychowawczym lub bezpłatnym?

 

1. Co potwierdza spełnienie przez pracownika służby cywilnej ubiegającego się o mianowanie warunku znajomości języka obcego?
Rodzaje dokumentów potwierdzających znajomość języka obcego, o którym mowa w art. 40 pkt 4 ustawy o służbie cywilnej, są określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie sposobu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej.

Dokumentami potwierdzającymi znajomość języka obcego mogą być w świetle ww. przepisów w szczególności certyfikaty potwierdzające znajomość języków obcych co najmniej na poziomie B2 w skali globalnej biegłości językowej według „Common European Framework of Reference for Languages: learning, teaching, assessment (CEFR) – Europejski system opisu kształcenia językowego: uczenie się, nauczanie, ocenianie (ESOKJ)”, przy czym mogą to być w świetle przepisu ust. 11 pkt 1 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia certyfikaty wydane przez instytucje stowarzyszone w Association of Language Testers in Europe (ALTE) – poziomy ALTE Level 3 (B2), ALTE Level 4 (C1), ALTE Level 5 (C2), jak również certyfikaty instytucji enumeratywnie wskazanych w ust. 11 pkt 2 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia.

 

2. Czy załącznik nr 2 do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie sposobu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej zawiera zamknięty katalog honorowanych dokumentów potwierdzających znajomość języka obcego?
Katalog honorowanych dokumentów językowych jest katalogiem otwartym, o czym świadczy sformułowanie „w szczególności certyfikaty…” występujące w odniesieniu do części instytucji wymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Każdy dokument potwierdzający znajomość języka obcego na poziomie co najmniej B2 we wskazanej wyżej skali globalnej biegłości językowej i wydany albo przez instytucję stowarzyszoną w ALTE albo przez instytucję wymienioną w załączniku nr 2 ust. 11 pkt 2 rozporządzenia powinien być uznany za dokument potwierdzający znajomość języka obcego na potrzeby udziału w postępowaniu kwalifikacyjnym.

W szczególności uznawany powinien być każdy dokument, który został wymieniony w tym załączniku i spełnia ewentualnie określony w załączniku warunek co do liczby punktów uzyskanych w danym egzaminie.

 

3. Co oznacza poziom B2 znajomości języka obcego i jakie kompetencje językowe należy w praktyce posiadać?
Poziomowi B2 biegłości językowej odpowiada następujący poziom samodzielności językowej: „Osoba posługująca się językiem na tym poziomie rozumie znaczenie głównych wątków przekazu zawartego w złożonych tekstach na tematy konkretne i abstrakcyjne, łącznie z rozumieniem dyskusji na tematy techniczne z zakresu jej specjalności. Potrafi porozumiewać się na tyle płynnie i spontanicznie, by prowadzić normalną rozmowę z rodzimym użytkownikiem języka, nie powodując przy tym napięcia u którejkolwiek ze stron. Potrafi - w szerokim zakresie tematów - formułować przejrzyste i szczegółowe wypowiedzi ustne i pisemne, a także wyjaśniać swoje stanowisko w sprawach będących przedmiotem dyskusji, rozważając wady i zalety różnych rozwiązań.” [Za: Europejski System Opisu Kształcenia Językowego – Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) - odczyt w dniu 6 czerwca 2011 r.].

Zatem potwierdzenie znajomości języka obcego na tym poziomie powinno uwzględniać wszystkie podstawowe kompetencje językowe, tj. rozumienie (słuchanie i czytanie), mówienie oraz pisanie.

 

4. Skąd w razie wątpliwości czerpać informacje o uznawalności na potrzeby udziału w postępowaniu kwalifikacyjnym w służbie cywilnej danego dokumentu potwierdzającego znajomość języka obcego?
W świetle art. 43 ust. 1 ustawy o służbie cywilnej postępowanie kwalifikacyjne dla pracowników służby cywilnej ubiegających się o mianowanie prowadzi, z zastrzeżeniem art. 42 ust. 2 ustawy, Krajowa Szkoła Administracji Publicznej.

Zgodnie z art. 43 ust. 2 ww. ustawy, w celu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego powoływany jest zespół sprawdzający. W myśl § 5 pkt 1 ww. rozporządzenia w sprawie sposobu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej zespół ten w szczególności sprawdza prawidłowość i kompletność zgłoszeń do postępowania kwalifikacyjnego. Należy przy tym również podkreślić, że w świetle § 3 ust. 1 rozporządzenia informacje o postępowaniu kwalifikacyjnym są upowszechniane przez KSAP.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że w przypadku pytania dotyczącego uznawalności konkretnego dokumentu językowego na potrzeby udziału w postępowaniu najlepiej jest zwrócić się bezpośrednio do KSAP.

 

5. Czy pracodawca powinien posiadać w momencie potwierdzania zgłoszenia do postępowania kwalifikacyjnego dokument, na podstawie którego potwierdza znajomość języka obcego?
W świetle przepisu art. 42 ust. 3 w związku z art. 47 pkt 4 ustawy o służbie cywilnej potwierdzenia spełnienia warunku znajomości języka obcego dokonuje dyrektor generalny urzędu na podstawie dokumentu przedstawionego przez pracownika służby cywilnej ubiegającego się o mianowanie. Dokument ten powinien być co do rodzaju zgodny z przepisami załącznika nr 2 do rozporządzenia w sprawie sposobu przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej.

Zgodnie z przepisem art. 42 ust. 1 ustawy o służbie cywilnej, zgłoszenia do postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej w danym roku kalendarzowym składa się w okresie od dnia 1 stycznia do dnia 31 maja. Oznacza to, że dyrektor generalny urzędu powinien potwierdzać znajomość języka obcego na podstawie dokumentu wystawionego najpóźniej w dniu 31 maja roku kalendarzowego, w którym osoba zainteresowana składa zgłoszenie do postępowania kwalifikacyjnego.

 

6. Czy można przystąpić do postępowania kwalifikacyjnego posiadając dwuletni staż pracy w służbie cywilnej?
O uzyskanie mianowania w służbie cywilnej może ubiegać się osoba, która spełnia warunki określone w art. 40 ustawy o służbie cywilnej. Zgodnie z art. 42 ust. 3 ustawy, osoba ubiegająca się o mianowanie musi spełniać też warunki wymienione w art. 4 pkt 1-3 ustawy.

W odniesieniu do stażu pracy w służbie cywilnej ustawodawca przyjął, że postępowanie kwalifikacyjne w służbie cywilnej jest kierowane do osób o pewnym stażu pracy w służbie cywilnej (art. 40 pkt 2 ustawy). Co do zasady, pracownik ubiegający się o mianowanie musi legitymować się co najmniej trzyletnim stażem pracy w służbie cywilnej.

Ustawodawca dopuścił od tej zasady tylko jeden wyjątek, oddając w gestię dyrektorów generalnych urzędów wyrażanie zgody na wcześniejszy udział w postępowaniu pracowników, którzy nie osiągnęli stażu we wspomnianym wymiarze. Osoby takie mogą wnioskować o zgodę na wcześniejsze przystąpienie do postępowania, jednak nie wcześniej niż po upływie dwóch lat od nawiązania stosunku pracy w służbie cywilnej (art. 40 pkt 2 ustawy).

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że przykładowo pracownik służby cywilnej, który podjął pracę w służbie cywilnej w dniu 1 czerwca 2013 r. i pozostanie w niej zatrudniony przez okres dwóch lat (tj. nieprzerwanie do dnia 31 maja 2015 r.) będzie dysponował odpowiednim stażem (tj. ponaddwuletnim) począwszy od dnia 1 czerwca 2015 r., a więc po terminie składania zgłoszeń do postępowania kwalifikacyjnego w 2015 r. Zatem będzie mógł rozważać złożenie zgłoszenia do postępowania prowadzonego dopiero w 2016 r.

 

7. Jak należy rozumieć pojęcie zakończenia sprawdzianu w toku postępowania kwalifikacyjnego z wynikiem pozytywnym?
Warunkiem zakończenia sprawdzianu w toku postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej z wynikiem pozytywnym jest spełnienie dwóch warunków:

- uzyskanie w każdej części sprawdzianu co najmniej 1/3 maksymalnej możliwej do uzyskania w niej liczby punktów (jest to 30 punktów z części sprawdzianu sprawdzającej wiedzę i 20 punktów z części sprawdzianu sprawdzającej umiejętności),

- uzyskanie w całym sprawdzianie co najmniej 3/5 maksymalnej możliwej do uzyskania w nim liczby punktów (jest to 90 punktów w sumie z dwóch części sprawdzianu).

 

8. Kto uzyskuje mianowanie w służbie cywilnej po udziale w postępowaniu kwalifikacyjnym w służbie cywilnej? Czy uzyska mianowanie pracownik służby cywilnej, który rozwiąże umowę o pracę w służbie cywilnej i zatrudni się w administracji publicznej poza służbą cywilną?
Szef Służby Cywilnej dokonuje w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej mianowania pracownika służby cywilnej, który ukończył w danym roku postępowanie kwalifikacyjne z wynikiem pozytywnym i z miejscem uprawniającym do mianowania lub ukończył KSAP.

Akty mianowania otrzymają zatem zatrudnieni w służbie cywilnej w dniu mianowania pracownicy służby cywilnej, którzy w danym roku spełnią dwa warunki:

- przejdą pomyślnie sprawdzian w toku postępowania kwalifikacyjnego (jw.),

- uzyskają miejsce uprawniające do mianowania (zmieszczą się w limicie mianowań).

 

9. Czy można przystąpić do postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej przebywając na urlopie wychowawczym lub bezpłatnym?
Pozostawanie pracownika służby cywilnej na urlopie wychowawczym lub bezpłatnym nie jest jednoznaczne z wykluczeniem go z korpusu służby cywilnej. Udzielenie pracownikowi tego typu urlopów stanowi jedynie przerwę w realizacji pracowniczego obowiązku świadczenia pracy z jednoczesnym zwolnieniem pracodawcy z obowiązku świadczeń na rzecz pracownika. Nie pociąga jednakże za sobą ustania stosunku pracy jako takiego.

A zatem dyrektor generalny (kierownik) urzędu powinien potwierdzić zgłoszenie do postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej pracownikowi służby cywilnej, który przebywa na urlopie wychowawczym/bezpłatnym i spełnia inne warunki ubiegania się o mianowanie w służbie cywilnej, o których mowa w art. 40 oraz art. 4 pkt 1-3 ustawy.

Pracownik służby cywilnej, który przebywa na urlopie wychowawczym lub bezpłatnym jest pracownikiem służby cywilnej, tj. spełnia warunek określony w art. 40 ust. 1 ustawy.